...
ویژه آموزش آنلاین حسابداری با مدرک معتبر از صفر تا حرفه‌ای با اساتید مجرب — همین الان ثبت‌نام کنید
ثبت‌نام کنید ←
جستجو

راهنمای کامل معافیت‌ها و تبصره‌های ماده ۱۴۳ قانون مالیات‌های مستقیم

0.0
معافیت های مالیاتی ماده 143
فهرست مطالب
تصور کنید مدیرعاملی در یک شرکت پذیرفته‌شده در بورس اوراق بهادار هستید و در پایان سال مالی قرار دارید. حسابدار فرم مالیاتی را آماده کرده، اما از معافیت ۱۰ درصدی سود سهام بورسی و کاهش هزینه نقل‌وانتقالات سهام غافل شده است. علت این است که فردی جزئیات ماده ۱۴۳ قانون مالیات‌های مستقیم و حقوقی مرتبط با شرکت را نمی‌داند. این مشکل در شرکت‌های ایرانی بارها رخ داده است. این موضوع نه ناشی از بی‌دقتی، بلکه به دلیل ناآشنایی با متن قانون و تبصره‌های آن است. 

 

متن کامل ماده ۱۴۳ قانون مالیات‌های مستقیم

قبل از هر تفسیری، باید متن اصلی قانون را بخوانیم. ماده ۱۴۳ قانون مالیات‌های مستقیم مصوب ۱۳۶۶ با اصلاحات بعدی به این شکل است:

«معادل ده درصد (۱۰٪) از مالیات بر درآمد حاصل از فروش کالاهایی که در بورس‌های کالایی پذیرفته شده و به فروش می‌رسند و ده درصد (۱۰٪) از مالیات بر درآمد شرکت‌هایی که سهام آن‌ها برای معامله در بورس‌های داخلی یا خارجی پذیرفته می‌شود و ده درصد (۱۰٪) از مالیات بر درآمد شرکت‌هایی که سهام آن‌ها برای معامله در بازار خارج از بورس داخلی یا خارجی پذیرفته می‌شود، برای هر سال پذیرش بخشوده می‌شود.

ضمناً در مورد شرکت‌هایی که سهام آن‌ها برای معامله در بورس‌های داخلی یا خارجی یا بازارهای خارج از بورس داخلی یا خارجی پذیرفته شده است، اگر در پایان دوره مالی مذکور، نسبت سهام شناور به کل سهام کمتر از بیست درصد (۲۰٪) باشد، معافیت مزبور قابل تعلق نخواهد بود.»

این متن، مرجع اصلی همه تفسیرها است. هر اختلاف نظری که در سازمان امور مالیاتی پیش بیاید، به همین متن ارجاع می‌شود.

تبصره ۲ ماده ۱۴۳ نیز می‌افزاید:

«نقل و انتقال سهام و حق تقدم سهام شرکت‌ها در بورس اوراق بهادار و بازار خارج از بورس، با دریافت مالیات مقطوعی معادل نیم درصد (۰.۵٪) ارزش فروش سهام و حق تقدم سهام از انتقال‌دهندگان، از پرداخت مالیات بر درآمد و مالیات بر ارزش افزوده انتقال سهام و حق تقدم سهام معاف می‌باشند.»

پس دو لایه داریم: یکی معافیت ۱۰ درصدی از مالیات بر درآمد شرکت‌های بورسی، دیگری مالیات مقطوع ۰.۵ درصدی برای نقل‌وانتقال سهام. خیلی از کسانی که این مقاله را می‌خوانند، یکی را می‌دانند ولی دیگری را نه.

 

یک مثال واقعی از ماده 143 قانون مالیاتی

 

تفسیر ماده ۱۴۳ قانون مالیات‌های مستقیم به زبان ساده

قانونگذار با این ماده هدف مشخصی داشت: تشویق شرکت‌ها به عرضه در بورس و افزایش شفافیت در اقتصاد. دلیل ساده است: شرکتی که سهام خود را در بورس می‌فروشد، اطلاعات مالی‌اش برای عموم قابل دسترسی است، حسابرسی آن دقیق‌تر است، و سازمان بورس نظارت بیشتری دارد. در مقابل این شفافیت، ۱۰ درصد از مالیات سالانه‌اش معاف می‌شود.
بیایید با یک مثال عددی این موضوع را روشن کنیم:
• فرض کنیم شرکت الف سود مشمول مالیات ۱۰ میلیارد تومانی دارد.
• نرخ مالیات شرکت‌ها در ایران: ۲۵ درصد
• میزان مالیات برآورد شده: ۲.۵ میلیارد تومان
• معافیت ماده ۱۴۳ (۱۰ درصد از ۲.۵ میلیارد): ۲۵۰ میلیون تومان
• مالیات نهایی: ۲.۲۵ میلیارد تومان
این ۲۵۰ میلیون تومان فقط به دلیل پذیرفته‌شدن در بورس بخشوده می‌شود. نیاز به اقدام خاص یا هزینه اضافی نیست؛ فقط باید شرط سهام شناور ۲۰ درصدی رعایت شود. شود.

 

شرط سهام شناور: کجا اشتباه می‌کنند؟

این شرط بسیاری را غافلگیر می‌کند. قانون مقرر می‌دارد که اگر نسبت سهام شناور به کل سهام در پایان سال کمتر از ۲۰ درصد باشد، معافیت تعلق نمی‌گیرد. پس، فقط پذیرفته‌شدن در بورس کافی نیست؛ حداقل یک‌پنجم سهام باید در اختیار عموم باشد.
در عمل، برخی شرکت‌ها سهام شناور کمتری دارند به‌ویژه شرکت‌هایی که دولت یا نهادهای شبه‌دولتی سهامدار اصلی آن‌ها هستند. این شرکت‌ها، حتی اگر در بورس باشند، از معافیت ماده ۱۴۳ بهره‌مند نمی‌شوند.

 

بورس کالا: نکته‌ای که اغلب نادیده می‌ماند

ماده ۱۴۳ محدود به سهام نیست و شامل شرکت‌هایی است که کالاهایشان در بورس کالا پذیرفته و معامله می‌شود؛ این شرکت‌ها نیز از تخفیف ۱۰ درصدی بهره‌مند می‌شوند. این یک فرصت است برای شرکت‌های تولیدی، از جمله فولاد، پتروشیمی و محصولات کشاورزی، تا از آن بهره‌برداری کنند. برای حسابدارانی که تازه وارد حوزه مالیاتی شده‌اند، آشنایی با مفاهیم پایه‌ای مانند این موارد، ضروری است. منابع آموزش حسابداری می‌تواند پایه‌ای محکم برای درک این قوانین فراهم آورد.

 

 

ماده ۱۴۳ مکرر و تبصره‌های آن؛ از کلی تا جزئی

ماده ۱۴۳ مکرر یک بخش جداگانه است که معمولاً با ماده اصلی اشتباه گرفته می‌شود. این ماده به نقل‌وانتقال سهام در بورس شامل چند تبصره مهم است که هر کدام نقش خاص خود را دارند.

 

تبصره ۱ ماده ۱۴۳ مکرر قانون مالیات‌های مستقیم

تبصره ۱ ماده ۱۴۳ مکرر یکی از بخش‌های جنجالی این قانون است. این تبصره می‌گوید:
از هر انتقال سهام و حق تقدم سهام در شرکت‌های داخلی و خارجی (به جز شرکت‌های پذیرفته‌شده در بورس‌ها) در هر بار، نیم درصد (۰.۵٪) از ارزش اسمی یا حق تقدم سهام به عنوان مالیات مقطوع گرفته می‌شود.  توجه داشته باشید: این تبصره مربوط به شرکت‌هایی است که در بورس حضور ندارند. یعنی حتی شرکت‌های خارج از بورس نیز باید هنگام انتقال سهام، ۰.۵ درصد از ارزش اسمی را به عنوان مالیات پرداخت کنند. تفاوت اصلی این است: برای شرکت‌های بورسی، مالیات بر اساس درصدی از ارزش فروش محاسبه می‌شود. اما برای شرکت‌های غیربورسی، بر اساس ارزش اسمی. این تفاوت ممکن است مقدار نهایی مالیات را به طور قابل توجهی تغییر دهد.

 

تبصره‌های ۲ تا ۵ ماده ۱۴۳ مکرر

قانون در ادامه تبصره‌های متعددی آورده که هر کدام یک حالت خاص را پوشش می‌دهند:

تبصره موضوع حکم اصلی
تبصره ۲ صندوق‌های سرمایه‌گذاری نقل‌وانتقال واحدهای سرمایه‌گذاری صندوق‌ها از پرداخت مالیات معاف است
تبصره ۳ سبد اوراق بهادار درآمد حاصل از نگهداری و معامله سبد اوراق بهادار معاف از مالیات
تبصره ۴ کارگزاران بورس کارمزد دریافتی کارگزاران مشمول مالیات بر درآمد مشاغل است
تبصره ۵ اوراق بدهی سود اوراق مشارکت و اسناد خزانه معاف از مالیات است

تبصره ۲ درباره صندوق‌های سرمایه‌گذاری اهمیت ویژه‌ای دارد. با رشد صنعت صندوق‌های مشترک در ایران، این تبصره به نفع میلیون‌ها سرمایه‌گذار خرد عمل می‌کند که بدون پرداخت مالیات اضافه می‌توانند واحدهای خود را بخرند و بفروشند.

اگر می‌خواهید این قوانین را در بستر کامل‌تری از حقوق تجاری بفهمید، دوره آموزش قانون تجارت برای حسابداران می‌تواند دید جامع‌تری ایجاد کند.

 

 

معافیت ماده ۱۴۳ قانون مالیات‌های مستقیم؛ چه کسانی مشمول می‌شوند؟

معافیت ماده ۱۴۳ به چند گروه تعلق می‌گیرد. بگذارید آن‌ها را دقیق دسته‌بندی کنیم:

گروه اول: شرکت‌های پذیرفته‌شده در بورس اوراق بهادار

این گروه بزرگ‌ترین مستفید از ماده ۱۴۳ هستند. شرکت‌هایی که سهام‌شان در بورس تهران یا فرابورس ایران معامله آن‌ها می‌توانند سالانه ۱۰ درصد تخفیف مالیاتی دریافت کنند، مشروط بر اینکه حداقل ۲۰ درصد سهام شناور رعایت شود.

 

گروه دوم: شرکت‌های پذیرفته‌شده در بورس‌های خارجی

شرکت‌های ایرانی که در بورس‌های خارجی پذیرفته شده‌اند هم مشمول این معافیت می‌شوند. البته در عمل این تعداد شرکت محدود است، اما قانون صراحتاً آن را پیش‌بینی کرده.

 

گروه سوم: شرکت‌های دارای کالا در بورس کالا

هر شرکت تولیدی که کالاهایش از طریق بورس کالا عرضه می‌شود، به همان نسبت از ۱۰ درصد تخفیف برخوردار است. این برای شرکت‌های پتروشیمی، فولادی، و کشاورزی که در بورس کالا فعال هستند، یک فرصت واقعی است.

 

موارد خاص: چه کسانی مشمول نمی‌شوند؟

  • شرکت‌هایی که سهام شناور زیر ۲۰ درصد دارند
  • شرکت‌هایی که سهام‌شان در بورس ثبت شده اما معامله نمی‌شود
  • شرکت‌هایی که کالاهایشان در بورس کالا پذیرفته نشده
  • شرکت‌های غیرسهامی (تضامنی، با مسئولیت محدود و غیره)

برای حسابدارانی که با این ماده کار می‌کنند، داشتن تسلط کافی بر سیستم‌های حسابداری و کدینگ مالی الزامی است. آشنایی با دوره کدینگ حسابداری می‌تواند در ثبت صحیح این معافیت‌ها و تسهیم مالیاتی کمک زیادی کند.

 

فلوچارت مشمولیت ماده 143 با توجه به اینکه سهام شرکت در بورس یا فرابورس پذیرفته شده باشد یا نه

 

فرم گواهی موضوع تبصره ۲ ماده ۱۴۳ قانون مالیات‌های مستقیم

یکی از چالش‌های عملی شرکت‌های بورسی، دریافت و ارائه گواهی موضوع تبصره ۲ ماده ۱۴۳ است. این گواهی سندی است که نشان می‌دهد مالیات مقطوع ۰.۵ درصد بابت نقل‌وانتقال سهام پرداخت شده است.

 

این گواهی چیست و چرا لازم است؟

هنگام نقل‌وانتقال سهام در بورس، کارگزاری موظف است ۰.۵ درصد از ارزش فروش را به‌عنوان مالیات مقطوع کسر و به سازمان امور مالیاتی پرداخت کند. گواهی تبصره ۲ ماده ۱۴۳ سند این پرداخت است. بدون این گواهی، انتقال سهام کامل نمی‌شود.

 

مراحل دریافت گواهی

  1. فروش سهام توسط مالک از طریق کارگزاری
  2. کسر خودکار ۰.۵ درصد از مبلغ فروش توسط کارگزاری
  3. واریز مبلغ کسرشده به خزانه دولت
  4. صدور گواهی از طریق سامانه سازمان امور مالیاتی
  5. ارائه گواهی برای تکمیل فرآیند انتقال سند سهام

در عمل، برای معاملات بورسی این فرآیند خودکار است. اما در نقل‌وانتقال‌های خارج از بورس مثل واگذاری سهام بین اشخاص باید به‌صورت دستی و با مراجعه به اداره مالیاتی انجام شود.

 

اشتباهات رایج در فرآیند گواهی

یکی از اشتباهاتی که زیاد دیده می‌شود این است که شرکت‌ها گمان می‌کنند صرف معامله در بورس، گواهی را به‌طور اتوماتیک صادر می‌کند. این درست است ولی برای موارد خاصی مثل واگذاری بلوکی، ارث، هبه، یا انتقال سهام به‌صورت غیربازاری، ماجرا فرق می‌کند و باید اقدام جداگانه‌ای انجام داد.

برای یادگیری عمیق‌تر مباحث عملی حسابداری، شرکت در وبینار حسابداری با تمرکز بر مالیات‌های شرکتی می‌تواند جزئیات اجرایی بیشتری را روشن کند.

 

 

جدول مقایسه جامع ماده ۱۴۳ و ماده ۱۴۳ مکرر

برای آنکه تفاوت‌های این دو ماده واضح‌تر شود، اجازه دهید همه‌چیز را در یک جدول مقایسه‌ای کنار هم بگذاریم:

معیار ماده ۱۴۳ ماده ۱۴۳ مکرر
موضوع اصلی تخفیف مالیات بر درآمد شرکت‌های بورسی مالیات نقل‌وانتقال سهام
نرخ ۱۰ درصد تخفیف از مالیات سالانه ۰.۵ درصد مالیات مقطوع
مبنای محاسبه مالیات بر درآمد سالانه شرکت ارزش فروش سهام (بورسی) یا ارزش اسمی (غیربورسی)
مشمولان شرکت‌های بورسی، فرابورسی، بورس کالا همه نقل‌وانتقال‌های سهام
شرط سهام شناور حداقل ۲۰ درصد (الزامی) ندارد
نوع مالیات معافیت جزئی مالیات مقطوع نهایی
مسئول پرداخت شرکت (هنگام تسویه مالیات) انتقال‌دهنده سهام
تکلیف حسابدار محاسبه و لحاظ در اظهارنامه کسر و واریز توسط کارگزار

این جدول نقطه مرجعی است که وقتی در وسط محاسبات مالیاتی گم می‌شوید، می‌توانید به آن رجوع کنید.

 

اینفوگرافیک مقایسه ماده 143 با ماده 143 مکرر مالیات نقل و انتقال

 

بخشنامه‌ها و دستورالعمل‌های اجرایی ماده ۱۴۳

متن قانون یک چیز است؛ اجرای آن چیز دیگری. سازمان امور مالیاتی طی سال‌ها بخشنامه‌ها و دستورالعمل‌هایی صادر کرده که نحوه اجرای ماده ۱۴۳ را مشخص کرده است.

مهم‌ترین ابهامات اجرایی و موضع سازمان

یکی از مهم‌ترین ابهامات این بوده که آیا تخفیف ۱۰ درصدی ماده ۱۴۳ روی «مالیات محاسبه‌شده» اعمال می‌شود یا «سود مشمول مالیات»؟ رویه مستقر این است که روی مالیات (نه سود) اعمال می‌شود یعنی اگر مالیات شرکت ۱۰۰ میلیون تومان است، ۱۰ میلیون تومان بخشیده می‌شود.

ابهام دیگر درباره شرکت‌هایی است که بخشی از درآمدشان از بورس کالا و بخشی از جای دیگر است. موضع سازمان مالیاتی این است که معافیت فقط به نسبت درآمد بورس کالایی اعمال می‌شود، نه کل درآمد.

 

رویه‌های ممیزان مالیاتی

در عمل، ممیزان مالیاتی سه چیز را بررسی می‌کنند:

  • آیا شرکت در تاریخ پایان سال مالی در بورس پذیرفته بوده؟
  • آیا نسبت سهام شناور ۲۰ درصد رعایت شده؟
  • آیا معافیت به‌درستی در اظهارنامه مالیاتی اعمال شده؟

اگر هر کدام از این‌ها ناقص باشد، معافیت کل رد می‌شود. نه بخشی از آن.

قوانین مالیاتی در خلاء نیستن ارتباط مستقیمی با قانون تجارت و قوانین بازار سرمایه دارند. حسابداران حرفه‌ای که با همه این حوزه‌ها آشنا هستند، کمتر در برابر ممیزان دچار مشکل می‌شوند. دوره آموزش آنلاین حسابداری با تمرکز بر حقوق مالیاتی می‌تواند این آمادگی را ایجاد کند.

 

تحولات سال‌های اخیر

یک نکته مهم که بسیاری از منابع آن را نادیده می‌گیرند: قانون مالیات‌های مستقیم در سال ۱۳۹۴ اصلاحات گسترده‌ای داشت. ماده ۱۴۳ هم تغییراتی کرد. شرط سهام شناور ۲۰ درصدی که امروز اعمال می‌شود، محصول همین اصلاحیه ۱۳۹۴ است. قبل از آن، این شرط وجود نداشت و همین یکی از دلایل اضافه‌شدن شرکت‌های صوری به بورس بود.

برای دانشجویان حسابداری در تبریز و سایر شهرها که می‌خواهند وارد بازار کار شوند، یادگیری قوانین مالیاتی به‌روز اهمیت حیاتی دارد. دوره آموزش حسابداری در تبریز می‌تواند این نیاز را به‌صورت حضوری و با مثال‌های کاربردی پوشش دهد.

 

اینفوگرافیک مرحله ای دریافت گواهی تبصره 2 ماده 143

 

کاربرد عملی ماده ۱۴۳ در حسابداری شرکت‌ها

وقتی یک حسابدار باید اظهارنامه مالیاتی شرکت بورسی را تنظیم کند، کجا دقیقاً ماده ۱۴۳ وارد محاسبات می‌شود؟ این سوالی است که در آموزش‌های کلاسیک اغلب نادیده می‌ماند.

مراحل عملی محاسبه در اظهارنامه

  1. محاسبه درآمد مشمول مالیات با رعایت کلیه معافیت‌ها و هزینه‌های قابل قبول
  2. اعمال نرخ ۲۵ درصد برای محاسبه مالیات اولیه
  3. بررسی شرایط ماده ۱۴۳ آیا شرکت در بورس است؟ آیا سهام شناور بالای ۲۰ درصد دارد؟
  4. کسر ۱۰ درصد از مالیات محاسبه‌شده (نه از سود)
  5. ثبت معافیت در فرم اظهارنامه با کد مربوطه
  6. نگهداری مستندات تأییدیه بورس درباره وضعیت سهام شناور

باید تأییدیه رسمی از سازمان بورس درباره سهام شناور را در پرونده مالیاتی داشته باشید. اگر این سند نباشد، ممیز می‌تواند معافیت را رد کند حتی اگر سهام شناور ۲۰ درصد رعایت شده باشد.

 

ثبت‌های حسابداری مرتبط

در سیستم حسابداری، معافیت ماده ۱۴۳ باید به‌درستی ثبت شود. معمولاً این معافیت در حساب «ذخیره مالیات» کسر می‌شود. اگر ثبت‌های حسابداری نادرست باشد، حتی اگر محاسبه مالیاتی درست باشد، حسابرس داخلی یا خارجی ممکن است اعتراض کند.

برای آشنایی با آخرین تحولات قوانین مالیاتی و نحوه ثبت آن‌ها، مراجعه به مقالات حسابداری با موضوع مالیات شرکتی می‌تواند مرجع خوبی باشد.

 

 

سوالات متداول درباره ماده ۱۴۳ قانون مالیات‌های مستقیم

۱. آیا همه شرکت‌های بورسی به‌طور اتوماتیک از معافیت ماده ۱۴۳ برخوردار می‌شوند؟

خیر. دو شرط باید همزمان برقرار باشد: اول، شرکت باید به‌طور رسمی در بورس یا فرابورس پذیرفته شده باشد. دوم، نسبت سهام شناور به کل سهام در پایان سال مالی باید حداقل ۲۰ درصد باشد. اگر شرط دوم رعایت نشود، معافیت به هیچ‌وجه تعلق نمی‌گیرد حتی اگر شرکت سال‌ها در بورس فعال بوده باشد.

۲. تفاوت ماده ۱۴۳ و ماده ۱۴۳ مکرر دقیقاً چیست؟

ماده ۱۴۳ به تخفیف مالیات بر درآمد سالانه شرکت می‌پردازد یعنی ۱۰ درصد از مالیات شرکت بخشیده می‌شود. ماده ۱۴۳ مکرر کاملاً موضوع دیگری دارد: مالیات نقل‌وانتقال سهام. این ماده می‌گوید هر بار که سهامی منتقل می‌شود، ۰.۵ درصد مالیات مقطوع پرداخت می‌شود و این پرداخت نهایی است یعنی مالیات دیگری از این انتقال گرفته نمی‌شود.

۳. معافیت تبصره ۱ ماده ۱۴۳ مکرر برای چه کسانی است؟

تبصره ۱ ماده ۱۴۳ مکرر درباره سهام شرکت‌های غیربورسی است. هر بار که سهام یک شرکت سهامی خاص یا سهامی عام غیربورسی منتقل می‌شود، ۰.۵ درصد از ارزش اسمی (نه ارزش بازار) سهام به‌عنوان مالیات مقطوع باید پرداخت شود. این مالیات از انتقال‌دهنده گرفته می‌شود و باید قبل از ثبت انتقال در دفاتر شرکت پرداخت شده باشد.

۴. گواهی موضوع تبصره ۲ ماده ۱۴۳ را از کجا باید دریافت کرد؟

این گواهی برای معاملات بورسی توسط کارگزاری صادر می‌شود چون کارگزاری خود مالیات را کسر و واریز می‌کند. برای نقل‌وانتقال‌های خارج از بورس (مثل واگذاری بلوکی، انتقال به‌دلیل ارث، هبه)، باید به اداره مالیاتی مراجعه کرد، اظهارنامه مربوطه را تکمیل کرد، مالیات را پرداخت کرد، و سپس گواهی را دریافت کرد.

۵. آیا شرکت‌هایی که فقط در بورس کالا فعال هستند هم از ماده ۱۴۳ استفاده می‌کنند؟

بله. شرکتی که کالاهایش در بورس کالا پذیرفته شده و معامله می‌شود، ۱۰ درصد تخفیف مالیاتی دریافت می‌کند. اما این تخفیف فقط به نسبت درآمد حاصل از فروش در بورس کالا اعمال می‌شود نه کل درآمد شرکت. پس اگر شرکتی ۶۰ درصد فروشش از بورس کالا باشد، تخفیف ۱۰ درصدی به همان نسبت محاسبه می‌شود.

۶. آیا صندوق‌های سرمایه‌گذاری از مالیات نقل‌وانتقال معاف هستند؟

بله. طبق تبصره ۲ ماده ۱۴۳ مکرر، نقل‌وانتقال واحدهای سرمایه‌گذاری صندوق‌های سرمایه‌گذاری از پرداخت مالیات معاف است. این معافیت یکی از عوامل اصلی رشد صنعت صندوق در ایران بوده چون سرمایه‌گذاران می‌توانند بدون پرداخت مالیات اضافی خرید و فروش کنند.

۷. اگر شرکتی در میانه سال به بورس بپیوندد، معافیت برای کل سال است یا فقط نیمه دوم؟

این یک سوال فنی مهم است. طبق رویه مستقر، معافیت ماده ۱۴۳ به «هر سال پذیرش» تعلق می‌گیرد. تفسیر سازمان امور مالیاتی این است که اگر شرکت در طول سال پذیرفته شود، آن سال کامل حساب نمی‌شود یعنی سال اول پذیرش ممکن است بحث‌برانگیز باشد. توصیه می‌شود با مشاور مالیاتی معتمد مشورت شود.

۸. آیا معافیت ماده ۱۴۳ با سایر معافیت‌های مالیاتی قابل جمع است؟

به‌طور کلی بله مگر اینکه قانون صراحتاً خلاف آن را بگوید. برای مثال، معافیت مناطق آزاد تجاری، معافیت‌های فعالیت‌های تولیدی، و معافیت ماده ۱۳۲ قانون مالیات‌های مستقیم از مقوله‌های مجزا هستند. اما باید دقت کرد که معافیت‌ها روی هم انباشته نشوند به شکلی که اظهارنامه شفافیت لازم را نداشته باشد.

۹. سهام شناور چطور محاسبه می‌شود و چه کسی آن را تأیید می‌کند؟

سهام شناور به سهامی گفته می‌شود که در اختیار سهامداران با کمتر از ۵ درصد مالکیت است یعنی سهامی که واقعاً قابل معامله در بازار است. سازمان بورس اوراق بهادار تهران این نسبت را رصد و اعلام می‌کند. شرکت باید در پایان سال مالی از سازمان بورس تأییدیه رسمی بگیرد و آن را به پرونده مالیاتی ضمیمه کند.

۱۰. اگر ممیز مالیاتی معافیت ماده ۱۴۳ را رد کرد، چه باید کرد؟

مسیر اعتراض از طریق هیئت حل اختلاف مالیاتی است. ابتدا باید کتباً به ممیز اعتراض کرد. اگر نتیجه نداد، موضوع به هیئت بدوی حل اختلاف ارجاع می‌شود. اگر باز هم رأی به نفع شرکت نبود، هیئت تجدیدنظر در دسترس است. داشتن مستندات کامل تأییدیه بورس، صورت‌های مالی حسابرسی‌شده، و محاسبه درست معافیت در این مسیر حیاتی است.

 

راهنمای ماده 143 قانون مالیات

 

نتیجه‌گیری

ماده ۱۴۳ قانون مالیات‌های مستقیم یک ابزار مالیاتی واقعی است که اگر درست شناخته و به‌موقع استفاده شود، می‌تواند سالانه ده‌ها تا صدها میلیون تومان صرفه‌جویی مالیاتی برای شرکت‌های بورسی ایجاد کند. اما استفاده نادرست یا ناقص از آن به‌ویژه نادیده‌گرفتن شرط سهام شناور ۲۰ درصد می‌تواند منجر به رد کامل معافیت شود.

پنج نکته اساسی که باید در ذهن داشت:

  • ماده ۱۴۳ و ماده ۱۴۳ مکرر دو موضوع کاملاً جداگانه دارند: اولی درباره تخفیف مالیات شرکت، دومی درباره مالیات نقل‌وانتقال سهام.
  • شرط ۲۰ درصد سهام شناور مطلق است: کمتر از آن یعنی هیچ معافیتی.
  • گواهی تبصره ۲ برای معاملات خارج از بورس باید به‌صورت دستی دریافت شود.
  • بورس کالا هم مشمول معافیت است: این نکته را فراموش نکنید.
  • مستندات: تأییدیه سازمان بورس درباره سهام شناور باید قبل از ارائه اظهارنامه آماده باشد.

این قانون مانند بسیاری از قوانین مالیاتی، در تقاطع حقوق، اقتصاد، و حسابداری قرار دارد. تسلط کافی به آن نیازمند یادگیری مستمر است.

این مقاله صرفاً برای آشنایی با مفاد قانونی تهیه شده و جایگزین مشاوره تخصصی مالیاتی نیست. برای تصمیم‌گیری درباره مالیات شرکت خود، با مشاور مالیاتی معتمد و دارای مجوز مشورت کنید.

این مقاله را به اشتراک بگذارید:

سایر مقالات آپاداس:

مدیر عامل، مدرس و مدیر تولید محتوای آپاداس

هانیه هاشم‌زاده، متولد 1367با حسابداری درمحیط کار به‌صورت تجربی آشنا شد. وی دانش‌آموخته رشته مدیریت دولتی در مقطع کارشناسی و رشته مدیریت فن‌آوری اطلاعات در مقطع کارشناسی ارشد است. از فعالیت های فعلی خانم هانیه هاشم زاده، علاوه بر ارائه خدمات و آموزش حسابداری، مدیریت تیم محتوای تخصصی سایت، پیج اینستاگرام آپاداس، تنظیم دوره ها و تهیه جزوات حسابداری می‌باشد.

وبسایت آموزشگاه حسابداری آپاداس علاوه بر ارائه مقالات حسابداری، دوره های آموزش حسابداری و فایل اکسل حسابداری نیز ارائه می‌کند. اگر در تبریز هستید و به دنبال آموزشگاه حسابداری معتبر می‌گردید، شرایط شرکت در دوره و سایر اطلاعات مربوطه را در صفحه آموزش حسابداری در تبریز آپاداس می‌توانید مشاهده فرمایید. همچنین دوره آموزش آنلاین حسابداری آپاداس به شما این امکان را می‌دهند که مهارت‌های لازم برای مدیریت مالی شرکت خود را کسب کنید و با استفاده از فایل‌های اکسل آماده، کارایی و دقت بیشتری در کار خود داشته باشید.

{{ reviewsTotal }}{{ options.labels.singularReviewCountLabel }}
{{ reviewsTotal }}{{ options.labels.pluralReviewCountLabel }}
{{ options.labels.newReviewButton }}
{{ userData.canReview.message }}
{{ reviewsTotal }}{{ options.labels.singularReviewCountLabel }}
{{ reviewsTotal }}{{ options.labels.pluralReviewCountLabel }}
{{ options.labels.newReviewButton }}
{{ userData.canReview.message }}